Contemporary Controls · Gebouwautomatisering
Wat is een gebouwbeheersysteem (GBS)?
Één centraal systeem dat alle installaties in een gebouw aanstuurt, bewaakt en laat samenwerken: van klimaat en verlichting tot brandmeld- en inbraakinstallaties. Op deze pagina: hoe een GBS is opgebouwd, wat BACnet daarin doet en hoe u het op afstand beheert.
Het korte antwoord
Één systeem voor het hele gebouw
Een gebouwbeheersysteem (GBS) omvat alle aanwezige installaties in een gebouw, inclusief de regelingen: de elektrotechnische en werktuigbouwkundige installaties (E&W). Het GBS bestuurt deze installaties centraal en laat ze met elkaar communiceren, met één plek voor aansturing en visualisatie van gegevens zoals temperatuur en bedrijfsuren. Denk aan klimaatinstallaties zoals airconditioning, luchtbehandeling en ketelregeling, maar ook aan brandmeld- en blusinstallaties, verlichting, inbraakbeveiliging, pompen, zonwering en irrigatie.
De opbouw
Zo zit een GBS in elkaar
- Veldapparatuur en regelaars. Sensoren, thermostaten en regelaars meten en sturen per installatie, ter plekke in het gebouw.
- Één gezamenlijke taal: BACnet. BACnet (Building Automation and Control Network) is het meest populaire open protocol in gebouwautomatisering en energiemanagement. Apparaten van verschillende leveranciers werken ermee samen.
- Het netwerk. BACnet kent meerdere netwerkvormen: BACnet/IP, BACnet Ethernet en BACnet MS/TP. Routers verbinden die netwerken met elkaar.
- De beheersoftware. De GBS-software van de leverancier, bijvoorbeeld Priva, Webeasy of BRcontrols, toont alle installaties in één overzicht.
Koppelen
Oude en nieuwe installaties aan elkaar knopen
Een gebouw is zelden in één keer gebouwd. Met routers en gateways sluit u bestaande installaties aan op een modern BACnet/IP-netwerk, zonder alles te hoeven vervangen.
- BACnet-routers. Routing tussen BACnet/IP, BACnet Ethernet en BACnet MS/TP, van de BASrouter tot de high-performance BASrouterLX.
- Gateways. Van Modbus naar BACnet: zo praat ook oudere apparatuur mee in het GBS.
- Switches. Voor besturingskasten met beperkte inbouwdiepte en de bijbehorende bedradingssystemen.
Regelgeving
Verplicht sinds 2026: de GACS-plicht
Sinds 1 januari 2026 moeten eigenaren van bestaande utiliteitsgebouwen met een verwarmings- of airconditioninginstallatie van meer dan 290 kW een gebouwautomatiserings- en controlesysteem (GACS) hebben. Het systeem moet het energiegebruik continu bewaken, vastleggen en analyseren, verliezen signaleren, kunnen bijsturen en communiceren met aangesloten installaties.
Sinds 29 mei 2026 wordt dat getoetst met NEN-EN-ISO 52120. Bestaande gebouwen moeten minimaal klasse C halen, nieuwe gebouwen klasse B. Vanaf 1 januari 2030 geldt de plicht ook voor installaties boven 70 kW. Een gebouwbeheersysteem dat veilig op afstand bereikbaar is, maakt die bewaking in de praktijk een stuk eenvoudiger. Bron: RVO.
Op afstand
Uw GBS op afstand beheren
Bij een storing wilt u niet eerst in de auto hoeven stappen. Via een beveiligde VPN-verbinding bent u binnen enkele minuten online met het gebouwbeheersysteem, met de software van de componentenleverancier. Het lijkt net of u naast de installatie staat.
- Hoe het werkt: remote access voor het gebouwbeheersysteem, met de industriële routers van MB connect line.
- In de praktijk: Gemeente Amsterdam standaardiseert op mbNET voor het beheer op afstand van haar gebouwen.
Veelgestelde vragen
Gebouwbeheersysteem in de praktijk5 regels
| Vraag | Antwoord |
|---|---|
| Wat betekent GBS? | GBS staat voor gebouwbeheersysteem: het centrale systeem dat de installaties in een gebouw bewaakt, aanstuurt en laat samenwerken. Het vakgebied eromheen heet gebouwautomatisering. |
| Wat is BACnet? | BACnet (Building Automation and Control Network) is het meest populaire open protocol in gebouwautomatisering en energiemanagementsystemen. Het zorgt dat apparaten van verschillende leveranciers dezelfde taal spreken. |
| Kan ik een bestaand gebouw koppelen zonder alles te vervangen? | Ja. Met een gateway van Modbus naar BACnet praat oudere apparatuur mee, en BACnet-routers verbinden de verschillende netwerkvormen (IP, Ethernet, MS/TP) met elkaar. |
| Kan een GBS op afstand beheerd worden? | Ja. Via een beveiligde VPN-verbinding bent u binnen enkele minuten online met het GBS en werkt u in de vertrouwde software van de componentenleverancier. |
| Zie ik ook alarmen op afstand? | De installatie-alarmen regelt uw GBS-software zelf; het remote service portaal toont daarnaast per project de status van de apparaten, inclusief alarmen van de routers. |
Algemene informatie; neem contact op voor advies over uw gebouw.
Welke oplossing past bij uw gebouw?
Wij denken graag met u mee over de keuze en de configuratie, van BACnet-router tot veilige toegang op afstand.